Jak się z chłopa stanie pisárz, to se myśli, że je cysárz;
Z chłopki stała się pisarka i se myśli, że cesarka.
Gdy się chłopi biją, panów to nie boli;
Gdy się biją baby, paniom to nie wadzi.
Jak się Cyganka chyci koni, diablica jej nie dogoni.
Chłopkę, co się w karczmie uchla, odoi do cna Żydówka.
Jedzie chłop na chłopie, a trzeci go w tyłek kopie;
Jedzie baba na babie, a trzecia jej tyłek drapie.
Puścisz chama do biura, to ci atrament z kałamarza wypije;
Gdy na urząd puścisz babę, atramentem się umaże.
Pchaj chłopa pod łóżko, zawsze nogi sterczą;
Pchaj pod łóżko babę, nogi sterczą zawsze.
Szkoda chłopu świeżego jaja, bo ma zdrowsze twarde;
Szkoda babie świeżego jaja, bo jej milsze twarde.
Zrób babę królicą, to ona na sobie kobiałkę powiesi.
Łaciną gębę pomazała, od razu się uczoną stała.
Lepjej isć do majstrzyni niż do czeladnicy.
Lepi w marcu wilka uwidzić jako chłopa bez odzienia;
Lepi w marcu wilczycę uwidzić jako babę bez odzienia.
Kiedy się chłop maluje, boską rękę poprawuje.
(zrównanie płci)
Lepiej się zbójczyni niż medyczce dostać.
Jedna miecz, druga pochwę trzyma.
Na ministrę iść chciała nieuczona baba,
a urząd ministra był tyko do brania.
Kraj rośnie w siłę i zdrowieje chory,
kiedy się udadzą ministr rozhowory.
Nie jest panią swego nosa, gdy ma kichnąć białogłowa.
Polka zuszką, gdy w brzuszku niepusto.
Póki świat stoi mocno, nie będzie Niemka Polce siostrą.
Straciła spódnicę baba, już nie będzie wojowała.
Polskę Szwedki na kotlety zsiekły.
Chceszli posługi? Przyjm pachołkę, nie pacholicę,
chceszli jazdy, kup kobyłę, nie kobylicę.
Poseł jako osieł, co nań włożą, to niesie;
Posłanka jak oślica, co na nią włożą, to dźwiga.
Posłom nie wolno się więcej domyślać, aniż im zlecono;
Posłanki, co myślą inaczej, partia odpisze na straty.
Jak wrogini mocna, to ją liż, jak osłabnie, to ją gryź.
Najwięcej racji u prostaczki, bo jej lada co zawadzi.
Pani nasza skarbnicą; Pani skarbem naszym.
Kobieta wroginią przemocy; Kobieta wrogiem przemocy.
Pani naszą gościnią; Pani gościem naszym.
Którą z form tych różnych wybierzecie raczej?
RADA JĘZYKA MÓWI:
Radzimy nad tym nie rozmyślać wiele
i feminatywy zaprowadzać śmielej,
aby w przysłowiach więcej pań powitać,
a przy tym dawnych zwyczajów nie tykać,
bo to skarb jest narodowy, żywy pomnik polskiej mowy.
A. L.
